కోస్తాంధ్ర తెలుగు
తెలుగు పండుగలు, వ్రతాలు, పంచాంగం మరియు ఋతుచక్రంకోస్తాంధ్ర తెలుగు

అక్షయ తృతీయ కేవలం బంగారం కొనే రోజేనా? వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాటి స్వయంసిద్ధ ముహూర్తం, సింహాచల చందనోత్సవం మరియు అక్షయ పుణ్య రహస్యం

సింహాచలం వరాహ లక్ష్మీనరసింహ స్వామి నిజరూప దర్శనం నుంచి సూర్య-చంద్రుల ఉచ్చ స్థితి మరియు వైశాఖ మాస ఉదక కుంభ దానం వరకు — వాణిజ్య ప్రకటనలకు ఆవల ఉన్న అసలైన శాస్త్రీయ, జ్యోతిష్య సత్యం.

6 min · 1,337 words

Direct answer

వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాడు వచ్చే ‘అక్షయ తృతీయ’ శాస్త్రాలలో బంగారం కొనే వాణిజ్య దినంగా కాకుండా, చేసిన జపం, తపం, దానం క్షయం కాకుండా శాశ్వత ఫలితాన్ని ఇచ్చే ‘అక్షయ పుణ్య దినం’గా చెప్పబడింది. వేద జ్యోతిష్య రీత్యా సంవత్సరంలో ఆత్మకారకుడైన సూర్యుడు మేష రాశిలోనూ, మనోకారకుడైన చంద్రుడు వృషభ రాశిలోనూ (రోహిణీ నక్షత్ర సమీపంలో) ఒకేసారి ఉచ్చ స్థితిలో ఉండే అరుదైన స్వయంసిద్ధ ముహూర్తమిది. తెలుగునాట సింహాచల చందనోత్సవం, వేసవి దాహాన్ని తీర్చే ఉదక కుంభ దానం (చలివేంద్రాలు), మజ్జిగ-పానకం వితరణ ఈ రోజు అసలైన ధర్మాలు.

విశాఖపట్నం సింహాచలం కొండ కింద చలివేంద్రం దగ్గర మొదలైన సంభాషణ

వైశాఖ శుక్ల తృతీయ ఉదయం తొమ్మిది గంటలు. విశాఖపట్నం సింహాచలం కొండ మెట్ల మార్గం దగ్గర అరవై ఆరేళ్ల వెంకటరమణ గారు కొత్త మట్టి కుండలలో చల్లని మంచినీరు, ఏలకులు-మిరియాలు వేసిన బెల్లం పానకం, మజ్జిగ సిద్ధం చేసి భక్తులకు అందిస్తున్నారు. సింహాద్రి అప్పన్న నిజరూప దర్శనం (చందనోత్సవం) చేసుకుని కిందకు దిగిన ఆయన కోడలు కావ్య తన ఫోన్ చూపిస్తూ, “మామయ్య గారూ, ఉదయం నుంచి ఫోన్‌లో చూస్తే ప్రతి నగల దుకాణం వారూ ‘ఈ రోజు బంగారం కొంటేనే అక్షయం అవుతుంది’ అని మెసేజ్‌లు పంపిస్తున్నారు. ఈ నెల ఇంటి ఖర్చులు ఎక్కువగా ఉన్నాయని ఒక గ్రాము బంగారు నాణెం కూడా కొనలేకపోయానని నాకు కొంచెం బెంగగా ఉంది. నిజంగా అక్షయ తృతీయ నాడు బంగారం కొనకపోతే లక్ష్మీదేవి అనుగ్రహం ఉండదా?” అని అడిగింది.

‘న క్షయతి ఇతి అక్షయః’: పురాణాలు చెప్పిన అసలైన అక్షయ తత్త్వం

వెంకటరమణ గారు చేతిలోని మట్టి గ్లాసుతో పానకం ఇస్తూ చిరునవ్వుతో ఇలా చెప్పారు: “అమ్మా కావ్యా, నువ్వు అసలు బెంగపడకు తల్లీ. మన వేదాలు గానీ, మత్స్య-భవిష్య-స్కాంద పురాణాలు గానీ, ధర్మసింధువు గానీ అక్షయ తృతీయ నాడు బంగారం కొనుక్కోమని ఎక్కడా చెప్పలేదు! ‘క్షయం’ అంటే తరిగిపోవడం, ‘అక్షయం’ అంటే ఎన్నటికీ తరిగిపోనిది అని అర్థం. శాస్త్రాలు చాలా స్పష్టంగా ‘యత్కించిత్ దీయతే దానం స్వల్పం వా యది వా బహు, తత్సర్వం అక్షయం ప్రోక్తం’ అని చెప్పాయి — అంటే ఈ వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాడు మనం మన శక్తి కొద్దీ చేసే చిన్న దానమైనా, జపమైనా, సత్కార్యమైనా తరగని పుణ్యంగా మారుతుంది. మనం దాచుకునే లోహం అక్షయం కాదు; ఇతరుల ఆకలిదప్పులు తీర్చడానికి మనం పంచే కరుణ, జ్ఞానం మాత్రమే శాశ్వతంగా నిలిచే అక్షయ సంపద. కుచేలుడు (సుదాముడు) గుప్పెడు అటుకులను నిస్వార్థ భక్తితో శ్రీకృష్ణుడికి సమర్పించి అనుగ్రహం పొందిన రోజు, పాండవులకు సూర్యభగవానుడు అక్షయ పాత్రను ప్రసాదించిన రోజు, గంగాదేవి భగీరథుడి తపస్సుతో భూమిపైకి దిగిన రోజు, మహర్షి వేదవ్యాసుడు మహాభారత రచనను ప్రారంభించిన రోజు ఇదే.”

తెలుగునాట సింహాచల చందనోత్సవం మరియు వైశాఖ ధర్మ సంప్రదాయం

ఆంధ్రప్రదేశ్ ఆధ్యాత్మిక సంప్రదాయంలో వైశాఖ శుక్ల తృతీయకు అత్యున్నత స్థానం ఉంది. విశాఖపట్నంలోని సింహాచల క్షేత్రంలో శ్రీ వరాహ లక్ష్మీనరసింహ స్వామి ఏడాది పొడవునా దట్టమైన శ్రీగంధపు పూతతో (చందన కవచంతో) భక్తులకు దర్శనమిస్తారు. కానీ కేవలం అక్షయ తృతీయ నాడు మాత్రమే స్వామివారిపై ఉన్న పాత చందనాన్ని ఒలిచి, పన్నెండు గంటల పాటు ‘నిజరూప దర్శనం’ అనుగ్రహించి, ఆ రాత్రి మళ్లీ కొత్త చందనాన్ని సమర్పిస్తారు. ప్రహ్లాదుడిని రక్షించేందుకు ఉగ్రరూపం దాల్చిన నరసింహ స్వామి తాపాన్ని చల్లార్చడానికి వైశాఖ మాసపు ఎండల్లో చల్లని శ్రీగంధాన్ని అలంకరించడం ఇక్కడి ఆచారం. అలాగే కృతయుగం (మరియు త్రేతాయుగం) ప్రారంభమైన యుగాది తిథిగా, దుష్ట క్షత్రియ గర్వాన్ని అణచిన శ్రీ పరశురామ జయంతిగా కూడా తెలుగు పంచాంగాలు ఈ రోజును గౌరవిస్తాయి.

వేద జ్యోతిష్య రహస్యం: సూర్య-చంద్రుల ఉచ్చ స్థితి మరియు స్వయంసిద్ధ ముహూర్తం

జ్యోతిష్య శాస్త్ర రీత్యా అక్షయ తృతీయ ఎందుకు అంత శక్తిమంతమైనదంటే, మన కుండలికి ప్రాణమైన రెండు తేజో గ్రహాలు (Luminaries) — సూర్యుడు మరియు చంద్రుడు — సంవత్సరంలో ఒకేసారి తమ ‘ఉచ్చ రాశులలో’ (Exaltation) ప్రకాశించే ఏకైక శుక్ల పక్ష తిథి ఇదే! వైశాఖ మాసంలో ఆత్మకారకుడైన సూర్యుడు తన ఉచ్చ రాశి అయిన మేష రాశిలో (అశ్విని లేదా భరణి నక్షత్రంలో) అత్యంత బలంగా ఉంటాడు. సరిగ్గా వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాడు మనోకారకుడైన చంద్రుడు తన ఉచ్చ రాశి అయిన వృషభ రాశిలో, తనకు అత్యంత ప్రీతికరమైన ‘రోహిణీ నక్షత్రం’ సమీపంలో సంచరిస్తాడు. అంటే బయటి ఖగోళంలో ఆత్మబలం (సూర్యుడు), మనోబలం (చంద్రుడు) రెండూ వంద శాతం పూర్ణ శక్తితో ఉంటాయి. అందుకే ముహూర్త శాస్త్రంలో ఉగాది (చైత్ర శుక్ల పాడ్యమి), విజయదశమిలతో పాటు అక్షయ తృతీయను కూడా ‘స్వయంసిద్ధ ముహూర్తం’ (అబుఝ ముహూర్తం) అన్నారు. ఈ రోజు ఏ సమయమైనా శుభప్రదమే; అయినా రోహిణీ నక్షత్రం మరియు స్థిర లగ్న సమయాలను నేటి పంచాంగం లో చూసుకుని సంకల్పం చేయడం మరింత శ్రేష్ఠం.

వైశాఖ శుక్ల తృతీయ (అక్షయ తృతీయ) శాస్త్రీయ దానాలు మరియు గ్రహ-ఆరోగ్య ఫలితాలు

శాస్త్రోక్త దానం / ఆచారంసంబంధించిన గ్రహం మరియు ఋతు ఆధారంఆధ్యాత్మిక మరియు సామాజిక ప్రయోజనం
ఉదక కుంభ దానం (మట్టి కుండలో చల్లని నీరు, చలివేంద్రం)ఉచ్చ స్థితిలో ఉన్న చంద్రుడు (జల కారకుడు) మరియు గ్రీష్మ ఋతు తాప నివారణదాహంతో ఉన్నవారి ప్రాణ రక్షణ, మానసిక ప్రశాంతత మరియు పితృదేవతల తృప్తి
పానకం, మజ్జిగ, సత్తు పిండి / పేలాల పిండి మరియు పండ్ల వితరణసూర్య-గురు-శుక్ర సమన్వయం; వేసవి వడదెబ్బ నుంచి శరీర రక్షణఅన్నదాన పుణ్యం, జఠరాగ్ని సమతుల్యత మరియు కుటుంబంలో ఆరోగ్య వృద్ధి
గొడుగు (ఛత్రం), పాదరక్షలు (చెప్పులు), విసనకర్ర దానంశని మరియు రాహు-కేతు గ్రహ దోషాల శాంతి; ఎండలో నడిచే శ్రామికులకు ఊరటకష్టజీవుల సేవ ద్వారా కర్మ బంధాల విముక్తి, జీవిత ప్రయాణంలో రక్షణ
పుస్తక దానం, విద్యాదానం మరియు కొత్త నైపుణ్య ప్రారంభంబుధ-గురు ప్రజ్ఞా శక్తి; వ్యాస మహర్షి భారత రచన ప్రారంభించిన స్మరణబుద్ధి వికాసం, పిల్లల చదువులో ఏకాగ్రత మరియు వృత్తిపరమైన స్థిరత్వం

బంగారం కొనుగోలు వెనుక వాస్తవం: అప్పు చేసి కొంటే అక్షయం అవుతుందా?

జ్యోతిష్య శాస్త్రంలో బంగారం గురు గ్రహానికి (బృహస్పతికి) మరియు సూర్యుడి తేజస్సుకు ప్రతీక; వెండి చంద్రుడికి, శుక్రుడికి ప్రతీక. పూర్వకాలంలో రైతులు, వ్యాపారులు పంటల ఆదాయం చేతికి వచ్చాక, భవిష్యత్తులో కుటుంబానికి ఆర్థిక భద్రతగా ఉంటుందని స్వయంసిద్ధ ముహూర్తమైన అక్షయ తృతీయ నాడు కొద్దిగా బంగారం లేదా వెండి దాచుకునేవారు. అంతేకానీ క్రెడిట్ కార్డులతో అప్పు చేసో, ఇంటి అవసరాలను తాకట్టు పెట్టో బంగారం కొనమని ఏ శాస్త్రమూ చెప్పలేదు! వాస్తవానికి అక్షయ తృతీయ నాడు మీరు అప్పు చేస్తే, ఆ అప్పు భారమే దీర్ఘకాలం కొనసాగే ప్రమాదం ఉంటుంది. ఆర్థిక స్తోమత ఉన్నవారు సంతోషంగా బంగారం, వెండి కొనవచ్చు; కానీ అంతకంటే ముందు గుప్పెడు బియ్యం, పసుపు కొమ్ములు, రాళ్ల ఉప్పు (మహాలక్ష్మీ ప్రతీకలు) ఇంటికి తెచ్చుకోవడం, లేదా ఒక పేద విద్యార్థికి పుస్తకాలు కొనివ్వడం నిజమైన లక్ష్మీ కటాక్షాన్ని ఇస్తుంది. మీ వ్యక్తిగత జాతకంలో గురు, శుక్ర, సూర్య, చంద్రుల బలాన్ని ఉచిత కుండలి ద్వారా ఉచితంగా తెలుసుకోవచ్చు.

రూపాయి ఖర్చు లేకుండా అక్షయ తృతీయ నాడు ఆచరించగల నాలుగు గొప్ప పనులు

  • జల సేవ (ఉదక దానం): ఇంటి బయట పక్షుల కోసం మట్టి పాత్రలో నీళ్లు పెట్టండి, లేదా ఎండలో పనిచేసే డెలివరీ బాయ్స్, పారిశుద్ధ్య కార్మికులు, బాటసారులకు చల్లని మంచినీరు, మజ్జిగ ఇవ్వండి.
  • విష్ణు-లక్ష్మీ ఆరాధన: ఉదయం స్నానం చేసి శ్రీ మహావిష్ణువును తులసి దళాలతో, శ్రీ మహాలక్ష్మిని కమలాలతో లేదా పసుపు-కుంకుమలతో అర్చించి కనకధారా స్తోత్రం లేదా విష్ణు సహస్రనామం పఠించండి.
  • మంచి అలవాటు ప్రారంభం: సూర్య-చంద్రులు ఉచ్చ స్థితిలో ఉండే రోజు కనుక, రోజూ అరగంట వ్యాయామం చేయడం, ప్రతి నెలా కొంత సొమ్ము పొదుపు చేయడం, లేదా ఒక కొత్త భాష/నైపుణ్యం నేర్చుకోవడం ఈ రోజు మొదలుపెడితే అది మధ్యలో ఆగకుండా కొనసాగుతుంది.
  • క్షమాగుణం మరియు కృతజ్ఞత: తల్లిదండ్రులకు, గురువులకు నమస్కరించి ఆశీస్సులు తీసుకోండి; మనసులో ఉన్న పాత భయాలను వదిలేసి సానుకూల సంకల్పం రాసుకోండి.

మీ ఆర్థిక మరియు వృత్తి నిర్ణయాలకు శాస్త్రీయ జ్యోతిష్య మార్గదర్శనం

పండుగల పేరుతో వచ్చే వాణిజ్య ఒత్తిడికి లొంగకుండా, మీ సొంత జాతకంలోని గ్రహ కాలాన్ని బట్టి ఆర్థిక నిర్ణయాలు తీసుకోవడమే నిజమైన వివేకం. హైదరాబాద్‌కు చెందిన Astrocorp Techlab రూపొందించిన AI వేద జ్యోతిష్కుడు Astro Ratan మీ పుట్టిన తేదీ, సమయం, స్థలం ఆధారంగా లహరి అయనాంశం, స్విస్ ఎఫెమరీస్, భావ చలిత పద్ధతిలో మీ ధన భావం, లాభ భావం మరియు ప్రస్తుత వింశోత్తరి దశలను విశ్లేషించి సరళమైన తెలుగులో వివరిస్తుంది. ఎలాంటి భయపెట్టే మాటలు లేకుండా మీ రాశిపై గ్రహ సంచారాన్ని గోచార ఫలితాలు లోనూ, సాత్విక పరిహారాలను వైదిక పరిహారాలు లోనూ చూడవచ్చు.

బీరువాలో దాచిన బంగారం కంటే, వైశాఖ మాసపు ఎండలో దాహంతో ఉన్న మనిషికి ఇచ్చిన గుక్కెడు చల్లని నీరే మన ఖాతాలో తరగని అక్షయ పుణ్యాన్ని నింపుతుంది.

పానకం కుండ దగ్గర కావ్య ముఖంలో వెలిగిన తృప్తి

మామయ్య వెంకటరమణ గారి మాటలు విన్నాక కావ్య మనసులోని దిగులు మబ్బులా విడిపోయింది. తన ఫోన్‌లోని నగల ప్రకటనలను మూసేసి, మామయ్య పక్కనే నిలబడి సింహాచలం కొండ దిగి వస్తున్న భక్తులకు, చిన్నపిల్లలకు తన చేతులతో చల్లని పానకం, మజ్జిగ అందించింది. ఎండలో అలసిపోయిన ఒక వృద్ధురాలు పానకం తాగి ‘చల్లగా ఉండు తల్లీ, నీ ఇల్లు ఎప్పుడూ పచ్చగా ఉండాలి’ అని మనస్ఫూర్తిగా దీవించినప్పుడు, ఆ ఆశీర్వాదమే ప్రపంచంలోకెల్లా విలువైన అక్షయ బంగారం అని కావ్యకు అర్థమైంది.

Key takeaways

  • భవిష్య పురాణం, మత్స్య పురాణం ప్రకారం ‘న క్షయతి ఇతి అక్షయః’ — వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాడు చేసే దానం, జపం, సత్కర్మలు ఎన్నటికీ తరగని పుణ్యాన్ని ఇస్తాయి.
  • జ్యోతిష్య రీత్యా ఈ రోజున సూర్యుడు మేష రాశిలో, చంద్రుడు వృషభ రాశిలో తమ అత్యున్నత ఉచ్చ స్థితిలో ఉంటారు కనుక ఇది పంచాంగ శోధన అక్కర్లేని ‘స్వయంసిద్ధ ముహూర్తం’.
  • ఆంధ్రప్రదేశ్ భక్తులకు అక్షయ తృతీయ అంటే విశాఖపట్నం సింహాచల శ్రీ వరాహ లక్ష్మీనరసింహ స్వామి ఏడాదికి ఒక్కసారే ఇచ్చే పవిత్ర ‘నిజరూప దర్శనం’ (చందనోత్సవం).
  • అప్పు చేసి బంగారం కొనడం కంటే, వైశాఖ మాసపు ఎండల్లో బాటసారులకు మంచినీటి కుండ (ఉదక కుంభం), మజ్జిగ, పానకం, గొడుగు, పాదరక్షలు, అన్నం దానం చేయడం శాస్త్ర సమ్మతమైన అక్షయ లక్ష్మీ మార్గం.

అక్షయ తృతీయ కేవలం బంగారం కొనే రోజు కాదని, అసలైన అక్షయ పుణ్య రహస్యం ఏమిటో మీ కుటుంబ సభ్యులతో పంచుకోండి.

మీ జన్మ కుండలిలో ధన యోగాలు, సూర్య-చంద్రుల బలం మరియు ప్రస్తుత మహాదశను సరళమైన తెలుగులో తెలుసుకోవడానికి Astro Ratan తో మాట్లాడండి.

FAQ

అక్షయ తృతీయ (వైశాఖ శుక్ల తృతీయ) నాడు ఖగోళ మరియు జ్యోతిష్య రీత్యా ఉన్న ప్రత్యేకత ఏమిటి?

సంవత్సరంలో వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాడు మాత్రమే ఆత్మకారకుడైన సూర్యుడు మేష రాశిలోనూ, మనోకారకుడైన చంద్రుడు వృషభ రాశిలోనూ (రోహిణీ నక్షత్ర సమీపంలో) తమ ఉచ్చ స్థితిలో ఉంటారు. సూర్య-చంద్రుల పూర్ణ తేజస్సు కలిసిన ఈ రోజును ముహూర్త శాస్త్రంలో పంచాంగ శోధన అక్కర్లేని ‘స్వయంసిద్ధ ముహూర్తం’గా పరిగణిస్తారు.

అక్షయ తృతీయ నాడు తప్పనిసరిగా బంగారం కొనాలని శాస్త్రాలలో ఉందా?

లేదు. భవిష్య పురాణం, మత్స్య పురాణం, ధర్మసింధువు వంటి ప్రామాణిక గ్రంథాలలో వైశాఖ శుక్ల తృతీయ నాడు జపం, హోమం, పితృ తర్పణం, ఉదక కుంభ దానం (జల దానం), అన్నదానం చేయమని చెప్పారు గానీ బంగారం కొనుక్కోమని చెప్పలేదు. స్తోమత ఉన్నవారు పొదుపుగా కొనవచ్చు, కానీ అప్పు చేసి కొనడం శాస్త్ర సమ్మతం కాదు.

విశాఖపట్నం సింహాచల క్షేత్రంలో అక్షయ తృతీయ నాడు జరిగే చందనోత్సవం విశిష్టత ఏమిటి?

సింహాచల శ్రీ వరాహ లక్ష్మీనరసింహ స్వామి ఏడాది పొడవునా శ్రీగంధపు పూతతో చందన స్వరూపుడిగా ఉంటారు. కేవలం వైశాఖ శుక్ల తృతీయ (అక్షయ తృతీయ) నాడు మాత్రమే స్వామిపై ఉన్న చందనాన్ని తొలగించి భక్తులకు ‘నిజరూప దర్శనం’ ప్రసాదిస్తారు; సాయంత్రం మళ్లీ కొత్త చందనాన్ని సమర్పిస్తారు.

అక్షయ తృతీయ నాడు ‘ఉదక కుంభ దానం’ అంటే ఏమిటి? అది ఎందుకు చేయాలి?

వైశాఖ మాసం గ్రీష్మ ఋతువు (తీవ్రమైన ఎండల కాలం) లో వస్తుంది. అందుకే కొత్త మట్టి కుండలో చల్లని నీరు నింపి (ఉదక కుంభం), దానికి పసుపు-కుంకుమ పెట్టి, పైన మామిడి ఆకులు, కొబ్బరికాయ లేదా పండ్లతో సహా దాహంతో ఉన్నవారికి దానం చేయడం లేదా చలివేంద్రం పెట్టడం అక్షయ పుణ్యాన్ని ఇస్తుందని పురాణాలు చెబుతున్నాయి.

Related